Kalendarium ludobójstwa ukraińskiego

dokonanego na ludności polskiej 

w latach 1939 - 1948 

Opracował : Stanisław Żurek 
Materiały znajdą się w książce nad którą obecnie pracuje.

Autor prosi o uzupełnienie i uwagi.

Rok 1947

 

              

Styczeń

 

   1 stycznia  >  w miasteczku Jarosław woj. rzeszowskie Ukraińcy zamordowali Polaka, pracownika gminy wiejskiej w Jarosławiu.

   3 stycznia  >  we wsi Łuczyce pow. Przemyśl upowcy zabili 1 żołnierza WP.

   12 stycznia  >  w mieście Dolina woj. stanisławowskie banderowcy zamordowali 3-osobową rodzinę polską z 17-letnim synem.

   17 stycznia  >  we wsi Rzeczyca pow. Tomaszów Lubelski banderowcy uprowadzili i zamordowali 1 Polkę.

   19 stycznia  >  we wsi Młodowice pow. Przemyśl upowcy zamordowali 1 Polaka.

   20 stycznia  >  we wsi Florynka pow. Gorlice upowcy zamordowali 1 Polaka.

   21 stycznia  >  we wsi Bachów pow. Przemyśl banderowcy zamordowali 2 Polaków: małżeństwo.

   W styczniu  >  we wsi Puźniki pow. Buczacz sąsiad Ukrainiec zamordował 65-letnią Polkę Marię Głęboką; była to 117 polska ofiara nacjonalizmu ukraińskiego w tej wsi.

 

                        

Luty

 

   1 lutego  >

·        we wsi Lewków pow. Lubaczów Ukraińcy zamordowali 29-letniego Polaka

·        we wsi Krajna koło Birczy pow. Przemyśl upowcy uprowadzili Polaka, sołtysa, który zaginął bez śladu

   Nocą z 6 na 7 lutego  > we wsi Żernica Wyżna pow. Lesko banderowcy uprowadzili 4 Polki, które zaginęły bez wieści.

   14 lutego  >  we wsi Żernica Wyżna pow. Lesko banderowcy uprowadzili 3 Polaków, którzy zaginęli bez wieści.

   16 lutego  >  we wsi Łukowe pow. Lesko upowcy zamordowali Polaka, kierownika szkoły.

   27 lutego  > 

·        we wsi Reczpol pow. Przemyśl upowcy obrabowali i zamordowali 2 Polaków a 3 poranili

·        we wsi Średnia pow. Przemyśl upowcy obrabowali i zamordowali 3 Polaków

   W lutym  >  we wsi Huta Brzuska pow. Dobromil banderowcy uprowadzili Polaka, gajowego, i zamordowali go we wsi Kupno pow. Przemyśl.  

 

 

Marzec

 

   6 marca  >  we wsi Lubycza Królewska pow. Tomaszów Lubelski upowcy zamordowali żołnierza WP jadącego na przepustkę do domu.

   Nocą z 12 na 13 marca  >   we wsi Stężnica pow. Lesko (Bieszczady) Ukraińcy zamordowali 1 Polaka.

   13 marca  >  we wsi Wola Piotrowa pow. Sanok banderowcy uprowadzili i zamordowali Polaka, sołtysa.

   14 marca  >  we wsi Komańcza pow. Sanok (Bieszczady) banderowcy uprowadzili i zamordowali 19-letniego Polaka oraz ranili jego siostrę, która zdołała uciec.

   16 marca  >  we wsi Stańkowa pow. Lesko (Bieszczady) upowcy zamordowali 2 Polaków.

   18 marca  >  we wsi Klimówka pow. Gorlice banderowcy obrabowali gospodarstwo i uprowadzili 1 Polaka, który zaginął bez śladu.

   Nocą z 20 na 21 marca  >  we wsi Laszki pow. Jarosław upowcy zamordowali 1 Polaka.

   21 marca  >  we wsi Dąbrowa pow. Lubaczów upowcy zamordowali 4 Polaków, w tym 2 kobiety.

   23 marca  >

·        w miejscowości Cisna pow. Lesko (Bieszczady) banderowcy zamordowali 2 Polaków

·        we wsi Wola Węgierska pow. Jarosław upowcy zamordowali 1 Polaka

   26 marca  >  we wsi Holeszów pow. Włodawa upowcy zamordowali 1 Polaka na oczach całej rodziny.

   W marcu  > 

·        we wsi Iskań pow. Przemyśl banderowcy zamordowali 8 Polaków

·        we wsi Raczkowa pow. Sanok banderowcy uprowadzili 3 Polki, które zaginęły bez wieści

 

 

Kwiecień

 

   Nocą z 31 marca na 1 kwietnia  >  we wsi Czarna pow. Gorlice upowcy uprowadzili Polaka, gajowego, który zaginął bez śladu.

   1 kwietnia  >  w miejscowości Cisna pow. Lesko (Bieszczady) Ukraińcy zamordowali 1 Polaka.

   2 kwietnia  > 

·        w miasteczku Lesko woj. rzeszowskie w walce z UPA poległ 1 Polak, milicjant

·        we wsi Odrzechowa pow. Sanok upowcy zamordowali 19-letniego Polaka 

   5 kwietnia  >

·        we wsi Kopytów pow. Biała Podlaska upowcy zamordowali 1 Polaka

·        we wsi Zacharów pow. Parczew grupa SB-UPA „Wołodi” zamordowała 3 Polaków

   6 kwietnia  >  we wsi Mosty pow. Parczew grupa SB-UPA „Wołodi” zamordowała 3 Polaków.

   20 kwietnia  >  we wsi Bełchówka pow. Sanok upowcy powiesili 1 Polaka.

   25 kwietnia  >  we wsi Liwcze pow. Hrubieszów upowcy zamordowali 5 Polaków: porucznika i 2 kaprali WP oraz 2 gospodarzy, furmanów.

 

 

Maj

 

 

   Nocą z 8 na 9 maja  >  we wsi Rudka pow. Jarosław upowcy obrabowali i spalili gospodarstwa polskie oraz zamordowali 2 Polaków a 2 poranili.

   9 maja  >  we wsi Szczutków pow. Lubaczów upowcy zamordowali 1 Polaka.

   10 maja  >  we wsi Mołodycz pow. Jarosław upowcy zamordowali 1 Polaka.

   12 maja  >  we wsi Zaradawa pow. Jarosław upowcy uprowadzili i zamordowali 2 Polaków.

   14 maja  >

·        we wsi Prusie pow. Lubaczów upowcy zamordowali 1 Polaka

·        we wsi Radróż pow. Rawa Ruska miejscowi Ukraińcy zamordowali 10-letniego polskiego chłopca (Antoni Hejnowicz)

   18 maja  >  we wsi Tuchla pow. Jarosław w walce z UPA poległ 1 żołnierz WP.

   22 maja  >  we wsi Kupno pow. Przemyśl w walce z UPA poległ 1 żołnierz WP.

   27 maja  >  w miasteczku Lubaczów woj. rzeszowskie Ukraińcy zamordowali 1 Polaka.

   31 maja  >  we wsi Koniusza pow. Przemyśl upowcy z sotni „Burłaki” zamordowali 3 żołnierzy WP.

   W maju  >  w miasteczku Bolechów pow. Dolina banderowcy zarąbali siekierami 4-osobową rodzinę polską Ekiertów: rodziców, 12-letniego syna i 20-letnią córkę.

 

 

Czerwiec

 

   7 czerwca  >

·        we wsi Dubiecko pow. Przemyśl upowcy uprowadzili w nocy 7 Polaków -  wartowników i zamordowali ich w lesie

·        we wsi Śliwnica pow. Przemyśl banderowcy zamordowali 8 Polaków 

   15 czerwca  >  we wsi Horyniec pow. Lubaczów upowcy zamordowali 1 Polaka.

   27 czerwca  >  we wsi Dzików Stary pow. Lubaczów banderowcy zamordowali 2 Polaków: matkę, którą powiesili na żurawie studziennym oraz jej syna.

 

   W I połowie 1947  > 

·        we wsi Słobódka ad Tłumacz pow. Tłumacz upowcy wrzucili żywcem do studni 59-letniego Polaka, Józefa Mazurka, za to, że nie wyjechał do Polski

·        we wsi Średnia pow. Przemyśl banderowcy zamordowali 3 Polaków, w tym 2 kobiety, oraz 1 Ukraińca za ucieczkę z UPA

 

 

Lipiec

 

 

   5 lipca  >  we wsi Średnia pow. Przemyśl upowcy zamordowali Polaka, plutonowego WP, podczas jego odwiedzin u rodziny; miał wydłubane oczy.

   6 lipca  >  we wsi Łukowa pow. Biłgoraj upowcy zamordowali 1 Polaka: miał wydłubane oczy, rozpruty brzuch i oderżniętą głowę.

   13 lipca  >  we wsi Horyniec pow. Lubaczów Ukraińcy zmordowali 1 Polaka.

   20 lipca  >  we wsi Futory pow. Lubaczów upowcy zamordowali 25-letniego Polaka, podporucznika WP.

   26 lipca  >

·        we wsi Jawornik Ruski pow. Dobromil w walce z sotnią „Burłaki” rannych zostało 18 żołnierzy z 28 pp. 9DP, a 33 dostało się do niewoli i zostało zamordowanych

·        we wsi Nowa Grobla pow. Jarosław upowcy zamordowali 21-letniego Polaka, milicjanta

 

 

Sierpień

 

 

 

   7 sierpnia  >  we wsi Witków pow. Sokal upowcy spalili 45 gospodarstw i zamordowali 2 Polaków.

   9 sierpnia  >  we wsi Wielkie Oczy pow. Jaworów zmarł po pobiciu przez banderowców 24-letni Polak.

   15 sierpnia  >  we wsi Rzeczyca pow. Tomaszów Lubelski upowcy zamordowali 2 Polaków, którzy osiedlili się po Operacji „Wisła”.

   17 sierpnia  >  we wsi Zawisznia pow. Sokal upowcy spalili wieś i zamordowali 3 Polaków.

 

   Latem  >  we wsi Biały Potok pow. Czortków upowcy uprowadzili do lasu 55-letniego Polaka, który zaginął bez śladu.

 

 

Wrzesień

 

 

   16 września  >  we wsi Średnia pow. Przemyśl w walce z UPA poległ 1 żołnierz WP.

   17 września  >

·        we wsi Masłomęcz pow. Hrubieszów upowcy zamordowali 2 Polaków

·        we wsi Międzyleś pow. Biała Podlaska upowcy zamordowali 1 Polaka

   29 września  >  we wsi Dzików Stary pow. Lubaczów upowcy zamordowali 1 Polaka.

   We wrześniu  >  we wsi Wysocko Wyżne pow. Turka banderowcy zamordowali 2 Polaków i 3 Ukraińców.  

 

Październik

 

   ?

 

Listopad

 

   Jesienią  >  we wsi Biały Potok pow. Czortków banderowcy powiesili 3 Polaków: braci, którzy zdemobilizowani z WP powrócili do swoich domów oraz we młynie Polaka, mieszkańca Chomiakówki (H. Komański..., s. 721, tarnopolskie).

 

 

Grudzień

 

 

   22 grudnia  >  w lesie koło wsi Strzelce na Zamojszczyźnie grupa upowców udusiła Polaka – gajowego, który idąc po świąteczną choinkę przypadkowo natknął się na ich bunkier.

 

   Ponadto:

  

   W latach 1944 – 1947  >  

·        we wsi Chotyniec pow. Jaworów banderowcy zamordowali 11 Polaków, w tym kobiety i dzieci

·        we wsi Hrebenne pow. Rawa Ruska banderowcy zamordowali 19 Polaków

 

   W latach 1945 – 1947  >  

·        we wsi Reczpol pow. Przemyśl upowcy zamordowali 5 Polaków; Jan Rękas, torturowany, ucięto mu język, wydłubano oczy.

 

   W 1947 roku  >

·        we wsi Bałaje pow. Lubaczów upowcy zamordowali 1 Polaka

·        we wsi Butyny pow. Żółkiew Ukraińcy zamordowali 2 Polaków: małżeństwo

·        we wsi Dzików Stary pow. Lubaczów Ukraińcy zamordowali 2 Polaków: mężczyznę oraz 28-letnią kobietę

·        we wsi Litowisko pow. Brody partyzanci ukraińscy zamordowali w jej własnym domu ostatnią Polkę, która nie wyjechała do Polski

·         we wsi Młodowice pow. Przemyśl upowcy zamordowali 3 Polaków: cywila oraz 2 żołnierzy WP

·        we wsi Stubno pow. Przemyśl upowcy zamordowali 17-letniego Polaka

·        we wsi Wola Michowa pow. Lesko (Bieszczady) upowcy zamordowali po wysiedleniach   5 Polaków

·        we wsi Wolica pow. Sanok upowcy spalili wieś oraz żywcem 6 Polaków

·        we wsi Wysoczany pow. Sanok upowcy spalili wieś i zamordowali 3 Polaków

·        we wsi Zawadka Rymanowska pow. Sanok upowcy spalili wieś i zamordowali 4 Polaków

·        we wsi Zboiska pow. Sanok upowcy spalili wieś i zamordowali 8 Polaków

1947 - uzupełnienie 

1947 > we wsi Zahajki pow. Włodawa został zamordowany przez bojówkę ukraińskich nacjonalistów przedwojenny nauczyciel matematyki Paweł Skrzyński. Za zabójcami ruszył oddział milicjantów, który wpadł w zasadzkę koło wiatraka i został przez Ukraińców wystrzelany (Bogusława Rutkowska, wnuczka nauczyciela; relacja w zbiorach autora). 


Bez miejscowości i daty > „Jestem na stronie Ludobójstwo Ludności Polskiej na Kresach, chciałabym opisać historię zamordowania moich dziadków, rodziców mojej mamy Michaliny Kaczmarek (z domu Łoś), Telesfora i Zofii Łoś z d. Farynowska, nie wiem do kogo mogę się zwrócić. Szukałam informacji na temat tej rodziny, ale nic nie trafiłam, ta rodzina nie jest ujęta w żadnym wykazie, a została brutalnie zamordowana przez Ukraińców”. Proszę o kontakt na powyższy e-mail. krycha5353@wp.pl