Huta
Stara
Może ktoś przeczyta i będzie już wiedział, że była kiedyś taka wieś i żyli w
niej ludzie. Dzisiaj nie ma tej wsi i prawie nie ma tych ludzi, ale mogą
pozostać ...... w naszej pamięci.
Wieś przestała istnieć a ludzie nie myśleli o zbieraniu informacji czy
dowodów tego co spotkało mieszkańców.
Moje informacje pochodzą z najlepszego źródła jakie można sobie wymarzyć
(tak mi się wydaje i nie jest to z mojej strony żadna zarozumiałość tylko
przekonanie) od osób, które to widziały i przeżyły te straszne chwile - od
samych mieszkańców Huty.
Każde nazwisko wymienione przeze mnie jest
potwierdzone przez róże osoby, niezależnie od siebie.
Ponieważ nigdzie w żadnym opracowaniu nie spotkałem się z imiennym wykazem
osób zamordowanych przez bandy UPA mieszkańców wsi Huta Stara gm.
Monasterzyska, pow. Buczacz woj. Tarnopolskie, pozwalam sobie podać poniżej
niepełną listę mieszkańców wsi Huta Stara, zamordowanych w czasie dwóch
napadów banderowców.
W niektórych opracowaniach ("Na Rubieży" czy też "Ludobójstwo...." wydane
przez Stowarzyszenie Upamiętnienia Ofiar Zbrodni Ukraińskich Nacjonalistów
we Wrocławiu) jak również, na niektórych stronach internetowych podaje się
ogólną ilość 12 ofiar jak również mówi się tylko o jednym napadzie.
Tymczasem na Hutę Starą było dwa napady.
Pozwalam sobie na jeszcze jedno sprostowanie: w różnych publikacjach podaje
się również (w tym na Państwa stronie - mapka), że w leżącej w niewielkiej
odległości od Huty Starej, Hucie Nowej również były mordy na ludności. Jest
to informacja prawdziwa ale tylko częściowo. Huta Nowa nigdy nie
doświadczyła napadu i mordów na jej mieszkańcach, ofiarami banderowców były
osoby z Huty Nowej przebywające w innych miejscowościach.
Na Hutę Nową nie było napadu, jak również nie było żadnej próby.
Jedynymi zdarzeniami rozgrywanymi koło tej wioski była bitwa niemieckich
wojsk ( różnej maści - piechota, czołgi a nawet lotnictwo) z banderowcami w
roku 1943. Walki te toczyły się na obrzeżu Huty Nowej z okolicznymi lasami.
Wg niektórych mieszkańców (tych którzy o tym wiedzieli) Huty Starej i Huty
Nowej było to mistrzowskie posunięcie kapelana AK ks. Antoniego Kanię ps.
"Ketlin", proboszcza parafii Huta Nowa, który napuścił Niemców na
ukrywających się i organizujących w lasach dużą bazę banderowców i
bulbowców. Walki trwały 3 dni.
Nawiasem mówiąc miałem okazję poznać ks. Kanię ,kiedy pod koniec życia w
1960 lub 1961 był w naszym domu we Wrocławiu.
Na temat Huty Starej jej mieszkańcach napisałem stronę internetową, na którą
zapraszam www.amuz.wroc.pl/~roman/ .
Podaję wykaz imienny osób zamordowanych przez bandy UPA mieszkańców wsi Huta
Stara:
Pierwszy napad - w nocy 4 marca 1944r.
Spalona została prawie cała wieś (z ok. 200 zagród ocalało ok. 25-30)
Zamordowanych zostało prawdopodobnie ok. 30 - 35 osób tylko w pierwszym
napadzie.
1.Biernacki Paweł "Pawłuniu" lat ok.60 -został zarąbany siekierą w ogrodzie
pod czereśnią,
2.Braszka Stanisław "Kurka" - kiedy banderowcy podpalali jego dom próbował
uciekać ze swojego schronienia, podczas ucieczki został postrzelony w plecy,
rannego dobito kilkoma ciosami siekierą w głowę.
3.Biernacka Aniela (żona Pawła)
4.Biernacki Michał (syn)
5.Biernacka Hanna (córka)
6.Romaniuk Helena
7.Romaniuk Maria (córka)
8.Urszula (siostra Romaniuk Heleny)
9.Biernacka "Dośka"
10.Dobrucki Józef - zastrzelony w czasie ucieczki
11.Bobik Aniela - zastrzelona
12.Bobik (Józef ?)
13.Dobrucki Jan - został uduszony
Wszyscy ukryli się w "schronie" wykopanym w obejściu Pawła Biernackiego i
zamaskowanego słomą. W wyniku podpalenia domostwa zapaliła się również słoma
maskująca kryjówkę, wszystkie osoby tam ukryte (3-8) udusiły się dymem.
Jeżeli w czasie pierwszego napadu (4.03.44r.) mordowano mężczyzn i
chłopców, to już podczas drugiego mordowano wszystkich. Spalono doszczętnie
odbudowującą się wieś.
Drugi napad miał miejsce pod koniec lutego 1945 r. (najprawdopodobniej było
to 28).
Mieszkańcy wsi Huta Stara zamordowani podczas drugiego napadu:
1. Żuczkowska Zofia lat ok. 60 - sądząc, że podobnie jak podczas pierwszego
napadu kobietom nic się nie stanie, wyszła prosić banderowców aby
oszczędzili jej dom, została zabita.
2. Charęza Jan lat ok.20
3.Biernacka Maria (zastrzelona)
4.Biernacka Zofia
5.Biernacka Anna
6.Biernacka Maria ( zastrzelona w czasie próby ukrycia się-strzałem w głowę)
Wszystkie nazwiska osób zamordowanych w czasie dwóch napadów na Hutę Starą
zostały podane przez żyjących mieszkańców wsi Huta Stara.
Roman Romanów