Genealogia Janusz Stankiewicz        Powrót na stronę wyboru  

Lista jednostek odznaczonych Orderem VIRTUTI MILITARI

zawiera dane opracowane przez Zenona Dudka;  lista powstała na podstawie dokumentów Instytutu Polskiego i Muzeum im. gen. Sikorskiego w Londynie, za co autor bardzo dziękuje dr. Andrzejowi Suchcitzowi i p. Jadwidze Kowalskiej.

 

Uprzejmie proszę Czytelników o nadsyłanie informacji, celem uzupełniania listy,  o pozycjach książkowych, które zawierają w sobie wykazy odznaczonych osób. (stawiz@wp.pl)

 

 


1 Bateria 16 Pułku Artylerii Lekkiej
1 Powietrzny Dywizjon Artylerii Przeciwpancernej
1 Pułk Pancerny
1 Pułk Strzelców Morskich
1 Pułk Ułanów Krechowieckich im. Płk. B. Mościckiego
1 Samodzielna Kompania Komandosów
10 Pułk Dragonów
10 Pułk Strzelców Konnych
11 Karpacki Pułk Artylerii Lekkiej
12 Pułk Ułanów Podolskich
14 Pułk Ułanów Jazłowieckich
15 Baon Strzelców Wileńskich
15 Pułk Ułanów Poznańskich
16 Baon Strzelców Lwowskich
17 Pułk Ułanów Gnieźnieńskich
18 Baon Strzelców Lwowskich
18 Pułk Artylerii Lekkiej
18 Pułk Ułanów Pomorskich
19 Pułk Ułanów Wołyńskich
2 Batalion Strzelców Karpackich
2 Bateria 16 Pułku Artylerii Lekkiej
2 Dywizjon Atrylerii Konnej im. Gen. J. Sowińskiego
2 Pułk Grenadierów im. Bolesława Chrobrego
2 Pułk Pancerny
2 pułk piechoty Legionów
2 Pułk Strzelców Konnych Ziemi Hrubieszowskiej
2 Pułk Strzelców Morskich
21 Pułk Piechoty Dzieci Warszawy
21 Pułk Ułanów Nadwiślańskich
23 Ba
talion Saperów Górnośląskich
24 Pułk Ułanów
25 Pułk Ułanów Wielkopolskich
3 Batalion Strzelców Karpackich
3 Batalion Strzelców Spadochronowych
3 Bateria 4 Dywizjonu Artylerii Konnej
3 Bateria 6 Dywizjonu Artylerii Konnej im. Gen. R. Sołtyka
3 Dywizjon Myśliwski 4 Pułku Lotniczego
3 Pułk Szwoleżerów Mazowieckich im, płk, J. Kozietulskiego
301 Dywizjon Lotnictwa Bombowego Ziemi Pomorskiej im. Obrońców Warszawy
303 Dywizjon Lotnictwa Myśliwskiego Warszawski im. Tadeusza Kaściuszki
31 Pułk Strzelców Kaniowskich
35 Pułk Piechoty
36 Pułk Piechoty Legii Akademickiej
4 Batalion Strzelców Karpackich
4 Pułk Strzelców podhalańskich
43 Pułk Piechoty Legionu Bajończyków
49 Pułk Piechoty
50 Pułk Piechoty im.Francesco Nullo AK
6 Bateria 17 Pułku Artylerii Lekkiej
6 Pułk Piechoty Legionów
64 Grudziądzki Pułk Piechoty
7 Pułk Strzelców Konnych
7 Wielkopolski Dywizjon Artylerii Konnej
73 Pułk Piechoty
84 Pułk Strzelców Poleskich
9 Baon Strzelców Flandryjskich
9 Dywizjon Artylerii Konnej
9 Pułk Ułanów Małopolskich
Batalion ``Parasol``
Batalion ``Zośka``
Batalion Obrony Narodowej ``Gdynia I``
Miasto Stołeczne Warszawa
Oddziały odznaczone VM za lata 1918-1920 i ponownie wyróżnione za lata 1939-1945
Polski Ruch Oporu w Paryżu
Pułk ``Baszta``
Pułk 4 Pancerny Skorpion
Pułk 6 Pancerny Dzieci Lwowskich
Pułk Ułanów Karpackich
Samodzielna Brygada Strzelców Podhalańskich
Samodzielny Dyon Jeleń
Szare Szeregi
Załoga Westerplatte

Żołnierze Zamordowani w Katyniu -
 

 ( obszerna lista żołnierzy z uroczystości awansowania, która odbyła się w roku 2007 - patrz LINK )

 ( artykuł o  dowodach rzeczowych autorkami tektsu są Witomiła Wołk-Jezierska, Krystyna Krzyszkowiak, Ewa Osiecka- patrz LINK )

  odznaczeni zostali wszyscy zamordowani Polacy w liczbie 21 857, których NKWD wymordowało w kwietniu i maju 1940 roku w Katyniu, Charkowie i Twerze. W roku 1976 możliwe było określenie tylko jedynego wowczas znanego miejsca zbrodni - Katyń. Nie znane były pozostałe miejsca kaźni, ani dokładne nazwiska Ofiar, których ponad 3 tysiące nadal jest nieznane. Szczegółową notatkę na ten temat znaleźć można w książce prof. Janusza K. Zawodnego - "Katyń" - wyd. Edition Spotkania 1989; vide' "Dokument numer 12" strona 302
cytat: 


"Nadanie przez Rząd Rzeczypospolitej Polskiej na Uchodzźstwie w Londynie Orderu Virtuti Militari żołnierzom zgładzonym w Katyniu i innych miejscach kaźni.
W. Pan Profesor Janusz Zawodny
Szanowny Panie Profesorze !
Pragnę powiadomić Pana, że Prezydent Rzeczypospolitej Profesor Stanisław Ostrowski nadał dekretem z dnia 11 listopada 1976 roku, zbiorowo Krzyż Virtuti Militari numer 14384 żołnierzom polskim zgładzonym w Katyniu i innych nieznanych miejscach kaźni, dla upamiętnienia ofiary życia, w imię Niepodległości Polski. Krzyż zawieszony został na pomniku katyńskim w Londynie.
Kazimierz Sabbat
Prezydent Rzeczypospolitej
25 stycznia 1989 roku."


Odznaczenie zamordowanych Polaków, którzy - każdy z osobna w potwornych okolicznościach pozbawiany był życia świadomy, że ginie za to, że jest Polakiem jest całkowicie inną sprawą od odznaczania bohaterskich Miast i Pułków. 

Inf. Witomiła Wołk-Jezierska córka por. art Wincentego Wołka oficera WP zamordowanego w Katyniu - 30.09.2008 r.

 

 

 

 

 

 

 

Groby Nieznanego Żołnierza Odznaczone Orderem Wojennym Virtuti Militari

 

(przygotował Tomasz Bakalarz, mail tomaszbakalarz@rogers.com )

Grób Nieznanego Żołnierza - Narodowy Cmentarz w Arlington (Virginia) w Stanach Zjednoczonych.     

Kongres Stanów Zjednoczonych rezolucją z 4 marca 1921 roku autoryzował ustanowienie Grobu Nieznanego Żołnierza na Narodowym Cmentarzu w Arlington (Virginia). W roku 1921 ekshumowano szczątki czterech żołnierzy amerykańskich pochowanych na czterech różnych cmentarzach we Francji i umieszczono je w jednakowych trumnach. 24 października 1921 roku sierżant Edward F. Younger, weteran armii amerykańskiej ranny podczas pierwszej wojny światowej, wskazał jedną z trumien, umieszczając na niej białą różę. Ciała w pozostałych trzech trumnach pochowano na cmentarzu Meuse-Argonne we Francji a zwłoki w czwartej trumnie przetransportowano do Stanów Zjednoczonych i pochowano 11 listopada 1921 roku podczas uroczystości, której przewodniczył prezydent Warren G. Harding. 3 sierpnia 1956 roku prezydent Dwight Eisenhower podpisał ustawę, na mocy której obok nieznanego żołnierza z pierwszej wojny światowej można było pogrzebać również bezimiennych żołnierzy z drugiej wojny światowej i z wojny koreańskiej. Spośród dziewiętnastu ciał bezimiennych żołnierzy drugiej wojny światowej ekshumowanych z cmentarzy Europy, Hawajów i Filipin wybrano dwa i umieszczono w identycznych trumnach na pokładzie krążownika USS Canberra. Jedno z nich pochodziło z Europy, drugie z rejonu Pacyfiku. William R. Carrette, wówczas jedyny marynarz w czynnej służbie Marynarki Wojennej Stanów Zjednoczonych oznaczony Medalem Honoru, wskazał jedną z nich. Drugą trumnę ze zwłokami pochowano na morzu. Aby wybrać ciało nieznanego żołnierza z wojny koreańskiej, ekshumowano cztery ciała z cmentarza na Hawajach. Ostatecznego wyboru dokonał sierżant Ned Lyle. 28 maja 1958 roku dwie trumny z ciałami bezimiennych żołnierzy z drugiej wojny światowej i wojny koreańskiej zostały przetransportowane do Waszyngtonu. Trzy dni później prezydent Eisenhower odznaczył obu żołnierzy Medalem Honoru i zostali oni pochowani obok żołnierza z pierwszej wojny światowej. 28 maja 1984 roku prezydent Ronald Reagan przewodniczył uroczystości pochowania bezimiennego żołnierza poległego podczas wojny wietnamskiej. Szczątki żołnierza z Wietnamu zostały ekshumowane 14 maja 1998 roku i na podstawie badań DNA ustalono jego tożsamość. Był nim Michael Joseph Blassie, pilot zestrzelony w Wietnamie w 1972 roku. Jego zwłoki zostały przeniesione do grobu rodzinnego na cmentarzu w Saint Louis w Missouri. Jednocześnie uznano iż jest mało prawdopodobne, aby kiedykolwiek znaleziono ciało weterana z Wietnamu, którego nie można by zidentyfikować i podjęto decyzję, aby kryptę poległych w wojnie wietnamskiej pozostawić na zawsze pustą. Pod koniec lat dwudziestych wzniesiono sarkofag z białego marmuru (projektant Lorimer Rich, rzeźbiarz Thomas H. Jones). Jego budowa trwała ponad rok. Sarkofag został oficjalnie odsłonięty 19 kwietnia 1931 roku. Zbudowany jest z siedmiu części i waży 79 ton. Na północnej i południowej ścianie grobowca wyrzeźbionych jest łącznie sześć wieńców, po trzy z każdej strony. Symbolizują one główne bitwy pierwszej wojny światowej, w których uczestniczył żołnierz amerykański. Na wschodniej ścianie sarkofagu wyrzeźbione są trzy postacie symbolizujące Pokój, Zwycięstwo i Honor. Na zachodniej ścianie, zwróconej do publiczności widnieje inskrypcja: HERE RESTS IN HONORED GLORY AN AMERICAN SOLDIER KNOWN BUT TO GOD (tu spoczywa w chwale amerykański żołnierz, znany jedynie Bogu). Przed sarkofagiem znajdują się trzy krypty z białego marmuru. Po lewej stronie krypta ze zwłokami żołnierza z drugiej wojny światowej, po prawej krypta z ciałem żołnierza z wojny koreańskiej, środkowa krypta jest pusta. Od 2 lipca 1937 roku przy Grobie Nieznanego Żołnierza czuwa nieustanna warta. Wartownicy zmieniają się podczas uroczystych ceremonii, które mają miejsce co trzydzieści minut latem i co godzinę zimą. Podczas warty każdy z żołnierzy stoi przez 21 sekund zwrócony twarzą w kierunku grobu a następnie wykonuje 21 kroków w ściśle określonym kierunku, potem znowu przyjmuje postawę zasadniczą na 21 sekund i wraca na pierwotną pozycję. Liczba 21 symbolizuje najwyższy honor wojskowy, jakim jest salwa honorowa składająca się z 21 wystrzałów. Oprócz Grobu Nieznanego Żołnierza w Stanach Zjednoczonych, Orderem Wojennym Virtuti Militari V Klasy odznaczony został Grób Nieznanego Żołnierza we Francji i Grób Nieznanego Żołnierza w Rumunii.

Odznaczenia

Order Wojenny Virtuti Militari V Klasy (nr 262) – 11 listopada 1921 roku

Grób Nieznanego Żołnierza we Francji – Łuk Triumfalny w Paryżu.     

Budowę Łuku Triumfalnego rozpoczęto w roku 1806 na zlecenie Napoleona i z przerwami prowadzono do ukończenia w roku 1836 (projektant Jean François Chalgrin, rzeźbiarz François Rude). Na łuku znajdują się 4 reliefy: Marsylianka, Triumf 1810 roku (przedstawia Napoleona w stroju antycznym, koronowanego przez boginię zwycięstwa Victorię), Obrona Francji przed koalicją 1814 roku i Pokój. Fryz obiegający Łuk Triumfalny przedstawia wymarsz i powrót w chwale armii francuskiej. Wśród 386 wyrytych nazwisk oficerów napoleońskich znajduje się 7 Polaków (gen. Józef Grzegorz Chłopicki, figuruje jako Klopicky, gen. Jan Henryk Dąbrowski, gen. Karol Otto Kniaziewicz, gen. Józef Feliks Łazowski, książę Józef Antoni Poniatowski, bryg. Józef Sułkowski i gen. Józef Zajączek). Na pamiątkę napoleońskich zwycięstw wyryte są min. nazwy pięciu polskich miast (Prentzlow-Wrocław, Pułtusk, Ostrołęka, Dantzig-Gdańsk i Heilsberg-Lidzbark Warmiński). Inicjatorem powstania Grobu Nieznanego Żołnierza w Paryżu był Fryderyk Simon, który stracił w I wojnie światowej trzech synów. Ich ciał nigdy nie odnaleziono. Na jego wniosek 9 listopada 1918 francuski parlament uchwalił, że powstanie symboliczne miejsce upamiętniające żołnierzy francuskich poległych podczas I wojny światowej 1914-1918. Zdecydowano, że uroczystość nastąpi w drugą rocznicę kapitulacji Niemiec a zwłoki nieznanego żołnierza zostaną złożone pod Łukiem Triumfalnym w Paryżu. 10 listopada 1920 roku w cytadeli w Verdun wystawiono trumny ze zwłokami ośmiu nieznanych żołnierzy. Liczba ta symbolizowała osiem odcinków frontu rozlokowanego od morza po Wogezy. Ceremonialnego wyboru jednej z trumien dokonał najmłodszy ochotnik wojenny Auguste Thin. Minister wojny André Maginot wręczył mu bukiet trójkolorowych goździków, które ten następnie złożył na wybranej przez siebie trumnie, która ustawiona była jako szósta w kolejności. Trumna z ciałem nieznanego żołnierza została przetransportowana z Verdun do Paryża i wieziona była na jaszczu (wozie służącym do transportu amunicji artyleryjskiej). Właściwe złożenie do grobowca stworzonego pod Łukiem Triumfalnym na placu Gwiazdy (Arc de Triomphe de l'Étoile), obecnie plac Charles de Gaulle, nastąpiło 28 stycznia 1921 roku, gdy nakryto go kamienną płytą z wyrytym napisem: ICI REPOSE UN SOLDAT FRANÇAIS MORT POUR LA PATRIE 1914–1918 (tu spoczywa żołnierz francuski, który poległ za ojczyznę). Pomysł stworzenia znicza przy Grobie Nieznanego Żołnierza w Paryżu zrodził się w roku 1923. Zapalenie znicza, który paliłby się wiecznie na pamiątkę, zaproponował dziennikarz czasopisma “l'Intransigeant”, Gabriel Boissy. Pomysł ten zaaprobował rząd Francji i 11 listopada 1923 roku, o godzinie 18:00 minister wojny André Maginot zapalił Płomień Pamięci (Flamme du Souvenir). Następnego dnia o tej samej godzinie generał Henri Eugéne Gouraud, kombatant i inwalida wojenny powtórzył akt zapalenia znicza. W ten sposób zapoczątkowano rytuał, który trwa do dziś.Tradycja ta nie zaginęła nawet w czasie okupacji niemieckiej podczas II wojny światowej w latach 1940–1944. Obecnie Płomień Pamięci jest rozpalany każdego dnia o godzinie 18:30 przez przedstawicieli stowarzyszeń, zgodnie z harmonogramem ustalonym przez specjalnie do tego celu powołany Komitet Płomienia. W każdą rocznicę 11 listopada hołd przy Grobie Nieznanego Żołnierza oddaje prezydent Francji.

Order Wojenny Virtuti Militari V Klasy (nr 6094) – 26 stycznia 1922 roku

Grób Nieznanego Żołnierza w Rumunii – Park Wolności w Bukareszcie     

Grób Nieznanego Żołnierza w Rumunii znajdował się w Parku króla Karola I (Parcul regele Carol I), przemianowanym po I wojnie światowej na Park Wolności (Parcul Libertatii). Park zwany wcześniej Polem Wolności lub Polem Filaretów (pierwotnie była to podmokła łąka ze źródłem wody, w którą zaopatrywano Bukareszt), zajmował 36 hektarów powierzchni i założony został w roku 1906 w związku z obchodami 40 rocznicy rządów króla Karola I. Plan parku opracował francuski architekt Edward Redont. Po osuszeniu terenu posadzono tu sto tysięcy drzew a najokazalszą budowlą parku był Pałac Sztuki, gdzie później mieściło się Muzeum Wojskowe. Na początku czerwca 1923 roku przed Muzeum Wojskowym, na tarasie zwanym Cuza Voda (z widokiem na staw) spoczęły w krypcie grobowej prochy Nieznanego Żołnierza rumuńskiego. Grobowiec otaczało osiem ozdobnych kolumn połączonych łańcuchem. Znicz na płycie grobowej, początkowo w postaci wysokiej wieżyczki zmniejszono w roku 1930. Na tarasie ustawiono działa a wśród nich to, na lawecie którego wieziona była trumna z ciałem króla Karola I w dniu jego pogrzebu w październiku 1914 roku. W roku 1963 wzniesiono na wzgórzu w Parku Wolności 48 metrowy Pomnik Bohaterów Walki o Wolność i Socjalizm, który odtąd stał się miejscem pamięci narodowej a właściwy Grób Nieznanego Żołnierza popadł w zapomnienie. Historyczny grób i Muzeum Wojskowe dziś już nie istnieją. Oba obiekty zostały rozebrane w roku 1984 w związku z nowymi planami zagospodarowania tego terenu.
    
Odznaczenia

Order Wojenny Virtuti Militari V Klasy (nr 6168) – 22 listopada 1920 roku

 

Pomnik Katyński w Londynie (Katyn Memorial in London)     

Pierwszy w Europie Zachodniej pomnik upamiętniający polskich jeńców wojennych, zamordowanych wiosną 1940 roku przez sowiecką policję polityczną NKWD, ofiary zbrodni katyńskiej, znajdujący się na cmentarzu Gunnersbury w Londynie, odsłonięty 18 września 1976 roku. Na pomniku została zawieszona oznaka Krzyża Orderu Wojennego Virtuti Militari V Klasy, którym Prezydent RP na Uchodźstwie Stanisław Ostrowski, dekretem z dnia 11 listopada 1976 roku odznaczył zbiorowo żołnierzy polskich, zgładzonych w Katyniu i innych nieznanych miejscach kaźni, “dla upamiętnienia ofiary ich życia, w imię Niepodległości Polski”. Monument ma formę obelisku wykonanego z czarnego granitu o wysokości 6,5 m. W górnej części obelisku znajduje się stylizowany wizerunek godła Polski, otoczony wieńcem z drutu kolczastego oraz napis KATYŃ i data: 1940. Na bazie obelisku umieszczono dwie inskrypcje, pierwszą w języku polskim, drugą w języku angielskim. W górnej części bazy obelisku znajduje się napis w języku polskim “Sumienie świata woła o świadectwo prawdzie”. Poniżej umieszczono napis w języku angielskim “In rememberance of 14500 Polish prisoners of war who disappeared in 1940 from camps at Kozielsk, Starobielsk and Ostaszkow of whom 4500 were later identified in mass graves at Katyn near Smolensk”. (Pamięci 14 500 polskich jeńców wojennych, którzy w 1940 roku zniknęli z obozów w Kozielsku, Starobielsku i Ostaszkowie, z czego 4500 zidentyfikowano później w masowych grobach w Katyniu w pobliżu Smoleńska). W październiku 1971 roku w Londynie ukonstytuowało się angielsko-polskie stowarzyszenie o nazwie Fundusz Budowy Pomnika Katyńskiego (ang. Katyn Memorial Fund), na którego czele stanął lord Barnby, deputowany do brytyjskiej Izby Lordów. W skład Komitetu weszli m.in. lord St. Oswald, posłowie do Izby Gmin – Airey Neave i Toby Jessel oraz brytyjski pisarz Louis FitzGibbon, autor książek o Katyniu, który objął funkcję honorowego sekretarza i wraz z hr. Stefanem Zamoyskim opracował projekt pomnika. Członkami komitetu honorowego budowy pomnika zostali m.in. gen. Roy Butcher, płk Tufton Beamish, lord Monckton of Branchley, markiz Salisbury, hrabia Arran, sir George Sinclair oraz deputowany do Izby Gmin Winston Churchill (młodszy), wnuk brytyjskiego premiera Winstona Churchilla. Początkowo Komitet planował postawić pomnik na jednym z eksponowanych placów miasta, lecz wskutek utrudnień administracyjnych i oporu władz lokalnych, planu tego nie udało się zrealizować. W końcu, aby uniknąć opóźnień, przyjęto propozycję lokalizacji pomnika na cmentarzu Gunnersbury, gdzie pochowano wielu Polaków, m.in. generałów Józefa Hallera,Tadeusza Bora-Komorowskiego i Kazimierza Sawickiego. Projekt budowy pomnika wzbudził duże zainteresowanie Polonii wielu krajów świata (Europa Zachodnia, Stany Zjednoczone, Kanada, Afryka Południowa, Ameryka Południowa) i zaniepokojenie władz Związku Sowieckiego. Sowiecki ambasador w Wielkiej Brytanii, Władimir Siemionow ostro zaprotestował przeciwko projektowi i napisał do burmistrza londyńskich dzielnic Kensington i Chelsea list, w którym zażądał, aby ten nie dopuścił do wzniesienia monumentu. Przedstawiciele władz sowieckich otwarcie oświadczyli, że uczynią wszystko, by temu zapobiec. Przeciwko projektowi budowy pomnika protestował również sowiecki wiceminister spraw zagranicznych Siemion Kozyriew. W sprawie protestów dyplomatycznych dotyczących pomnika kierowanych do władz Wielkiej Brytanii dwukrotnie (w 1972 i 1973 roku), podejmowało uchwały Biuro Polityczne KC Komunistycznej Partii Związku Sowieckiego z udziałem m.in. Leonida Breżniewa, Aleksieja Kosygina, Andrieja Gromyki, Michaiła Susłowa i Jurija Andropowa. Niemiecki autor Franz Kadell pisze, że w tym okresie najwięksi zwolennicy budowy pomnika zaczęli otrzymywać telefony z pogróżkami. Jedną z takich osób był Louis FitzGibbon, którego żona została pobita przez nieznanych sprawców w czasie podróży do Francji i doznała trwałych obrażeń. Żonę innego zwolennika budowy pomnika, biznesmena o polsko-niemieckich korzeniach, która również otrzymywała telefony z pogróżkami, otruto w niewyjaśnionych okolicznościach, a badanie sądowo-lekarskie wykazało w jej ciele obecność “alkoholu w połączeniu z nieznaną trucizną”. Franz Kadell podaje, że zarówno FitzGibbon, jak i mąż zamordowanej kobiety łączyli te wydarzenia ze swoją działalnością na rzecz budowy pomnika. 1 lipca 1976 roku na cmentarzu Gunnersbury uroczyście wmurowano kamień węgielny pod budowę pomnika. Mimo kolejnych protestów Władimira Siemionowa, ambasadora ZSRS w Wielkiej Brytanii, który nazwał monument “prowokacją”, w dniu 18 września 1976 roku nastąpiło odsłonięcie obelisku. W uroczystości wzięło udział około 8000 osób, w tym przedstawiciele brytyjskiego życia publicznego i goście zagraniczni. Pomnik odsłoniła Maria Chełmecka, wdowa po Tadeuszu Chełmeckim, komisarzu Straży Granicznej II RP, zamordowanym w Twerze. Ceremonii poświęcenia dokonał biskup rzymskokatolicki Władysław Rubin w asyście zwierzchnika polskiego Kościoła prawosławnego, biskupa Mateusza Siemaszki i zwierzchnika Kościoła ewangelicko augsburgskiego, biskupa Władysława Fierli oraz dr. S. Frisnera, prezesa Związku Kombatantów Żydowskich. Przemówienia wygłosili lord Barnby, lord St. Oswald i prezydent RP na uchodźstwie Stanisław Ostrowski a wieniec pod pomnikiem złożył deputowany do Izby Gmin, Winston Churchill (młodszy). W ceremonii, podczas której odegrano hymny Polski, Wielkiej Brytanii i fanfary z utworu Andrzeja Panufnika “Sinfonia Sacra”, wzięli udział przedstawiciele ambasad Stanów Zjednoczonych, Boliwii, Kolumbii, Liberii, Brazylii i Urugwaju, lecz nie uczestniczyli w niej zaproszeni przedstawiciele ambasad krajów zachodnioeuropejskich i labourzystowskiego rządu premiera Jamesa Callaghana, który nie wyraził zgody na udział brytyjskiej asysty wojskowej. To stanowisko władz Wielkiej Brytanii spotkało się z krytyką większości prasy angielskiej. We wrześniu 1976 roku odbyła się na ten temat debata w Izbie Gmin, podczas której posłowie z konserwatywnej opozycji zaprotestowali przeciwko decyzji rządu. Wyrazili oni swoje oburzenie również na forum parlamentarnego zgromadzenia Rady Europy. Sir John Slessor, marszałek Royal Air Force, stwierdził, że rząd brytyjski okazał w tej sprawie “wyjątkowo złe maniery i tchórzliwą niewdzięczność”. Mimo stanowiska władz brytyjskich w ceremonii odsłonięcia pomnika uczestniczył jeden Szkot w mundurze wojskowym, który zlekceważył polecenie rządu. Władze brytyjskie nie wyciągnęły wobec niego konsekwencji, by nie nadawać sprawie jeszcze większego rozgłosu. Pod Pomnikiem Katyńskim w Londynie odbywają się corocznie uroczystości upamiętniające ofiary zbrodni katyńskiej. Rząd brytyjski zaczął delegować na nie swoich przedstawicieli i asystę wojskową w 1979 roku, kiedy premierem Wielkiej Brytanii została Margaret Thatcher. Do 1990 roku, gdy władze sowieckie oficjalnie uznały swoją odpowiedzialność za zbrodnię katyńską, wywoływało to zawsze negatywne reakcje władz ZSRS. W roku 1990 urna z ziemią przywiezioną z Katynia została zamurowana w piedestale pomnika, o czym informuje tablica wykonana z czarnego granitu. 10 kwietnia 2010 roku i 11 kwietnia 2011 roku pod pomnikiem upamiętniono ofiary katastrofy polskiego Tu-154M w Smoleńsku.

Odznaczenia

Order Wojenny Virtuti Militari V Klasy (nr 14384) – dekret z dnia 11 listopada 1976 roku




 

Genealogia Janusz Stankiewicz        Powrót na stronę wyboru